ورزشـهـاي زانــو

ورزشـهـاي زانــو تمرينها با پاي كشيده 1- محكم كردن زانو :

بنشينيد و پاها را مقابل خود دراز كنيد. زانوي خود را هرچه محكم راست كنيد، آن را به زمين فشار دهيد و همزمان پا را از مچ به سمت خود بكشيد. زانو را تا پنج شماره راست نگه داريد، سپس آن را كاملاً شل كنيد (سه بار در روز هر بار ده مرتبه). محكم كردن زانو را در حالت ايستاده يا نشسته مي توانيد انجام دهيد، بنابراين بايد اين تمرين را در فعاليتهاي روزمره خود بگنجانيد. مثلاً هنگامي كه براي مدتي طولاني نشسته ايد به دفعات، زانوي خود را راست كنيد.

2- محكم كردن زانو با حمايت پاشنه :

بنشينيد و پاها را در مقابل خود دراز كنيد. جسمي (مانند حوله اي تا شده يا يك تكه چوب به ارتفاع پنج سانتيمتر) را زير پاشنه خود قرار دهيد، عضلات ران را سفت كنيد و انگشتان را از مچ پا به سمت خود بكشيد تا ده بشماريد، سپس عضلات را شل كنيد و اين تمرين را حداقل دوبار در روز و هر بــار ده مرتبه انجام دهيد.

3- بالا بردن پا در وضعيت كشيده :

بنشينيد و پاها را راست كنيد. در حالي كه زانو را در وضعيت كشيده قفل كرده ايد، پاي آسيب ديده را بالا ببريد، سپس تا نزديكي زمين پايين بياوريد. اين تمرين را به صورت متوالي و سريع ده بار انجام دهيد و سعي كنيد به سي بار برسانيد.

4- بنشينيد و پاهاي خود را راست كنيد :

وزنه اي روي مچ پا قرار دهيد،‌ پاها را در همان حالت راست بودن بالا ببريد و سپس به آرامي پايين بياوريد. براي شروع، وزنه نبايد از يك كيلوگرم بيشتر باشد. وزنه را بتدريج سنگين تر كنيد. مراقب باشيد كه زانو در وضعيت كشيده باشد. تمرين را با پنج بار شروع كنيد و به تدريج به پنج ســـري ده تايي برسانيد.

5- چرخش مفصل ران :

بنشينيد و مفصل پاهاي خود را راست كنيد. در حالي كه زانو را در همان وضعيت كشيده قفل كرده ايد، پا را بالا ببريد و دايره هايي را با پاي خود در فضا به سرعت رسم كنيد و آن را به سه سري ده تايي برسانيد. اين تمرين را به سه سري ده تايي برسانيد. اين تمرين را با افزودن وزنه به مچ پا انجام دهيد.

6- الفبا ـ بنشينيد و پاها را راست كنيد :

در حالي كه زانو را صاف نگه داشته ايد پا را بالا ببريد و بدون توقف، حروف الفبا را در فضا «بنويسيد» وقتي اين تمرين برايتان آسان شد، آن را با افزودن وزنه به مچ پا ادامه دهيد.

7- بنشينيد و پاها را راست كنيد :

در حالي كه زانو را در وضعيت كشيده قفل كرده ايد، پا را بالا ببريد‌ به صورت عرضي آن را به يك سو ببريد و به آرامي به سمت مركز برگردانيد و آن گاه به نرمي پايين بياوريد. اين حركت را با هر پا پنج بار تكرار كنيد و به تدريج به سه سري ده تايي برسانيد؛‌ سپس اين تمرين را با افزودن وزنه به مچ پا ادامه دهيد.

8- دور كردن مفصل ران :

به پهلو بخوابيد به نحوي كه پاي آسيب ديده بالا قرار گيرد. زانو را راست نگه داريد و پا را از زانو بالا ببريد، تا سه بشماريد و سپس به آرامي پايين بياوريد. با پنج بار شروع كنيد، به تدريج تعداد تمرين را به سه سري ده تايي برسانيد و سپس با افزودن وزنه به مچ پا آن را ادامه دهيد.

9- بالا بردن پا در وضعيت دمر :

روي شكم بخوابيد. زانو را راست نگه داريد و پا را از عقب كمي بالا ببريد. اين وضعيت را تا سه شماره حفظ كنيد، سپس به تدريج پا را پايين بياوريد. تمرين را با هر پا پنج بار انجام دهيد، به تدريج آن را به سه سري ده تايي برسانيد و سپس با افزودن وزنه به مچ پا ادامه دهيد.

2-3 تمرينـهاي حركـتي براي خـم كردن زانـو:

1- روي ميز يا صندلي بلندي بنشينيد و پاي آسيب ديده را مقابل خود راست كنيد و روي پاي سالم بيندازيد. پاي سالم را به آرامي خم كنيد تا آنجا كه به آخرين حد دامنه حركتي زانوي آسيب ديده برسد. اين وضعيت را تا پنج شماره حفظ كنيد، سپس هر دو زانو را راست نماييد (ده بار). 2- روي ميز يا صندلي بلندي بنشينيد و به كمك پاي سالم خود، پاي آسيب ديده را حمايت كنيد. به آرامي بگذاريد زانوهايتان تا رسيدن به آخرين حد دامنه حركتي زانوي آسيب ديده خم شود، زانوها را بيست بار در اين نقطه به جلو و عقب تكان دهيد. (ده بار تكرار كنيد) 3- روي ميز يا صندلي بلندي بنشينيد و پاها را شل كنيد. پاي سالم را روي قسمت فوقاني پاي آسيب ديده قرار دهيد. با پاي سالم خود به آرامي به سمت پايين فشار دهيد به نحوي كه زانوي آسيب ديده تا آخرين حد دامنه حركتي خود خم شود، آنگاه پاهاي خود را كمي تكان دهيد تا اينكه احساس كنيد زانويتان به تدريج بيشتر خم مي شود. (ده بار تكرار كنيد.) 4- روي شكم دراز بكشيد و پاشنه پاي سالم خود را در جلو ساق پاي آسيب ديده قرار دهيد. پاي سالم رابه عقب ببريد تا زانوهايتان خم شوند،‌ پاشنه هاي پا را با حركتي موزون و رو به پايين به نشيمنگاه فشار دهيد. (ده بار تكرار كنيد.) 5- به پشت بخوابيد و زانوي آسيب ديده را به سمت قفسه سينه خم كنيد. با گذاشتن دستها روي قسمت فوقاني ساق و با حركتي رو به پايين، زانوي خود را به طرف قفسه سينه بكشيد تا اينكه حس كنيـــد زانويتان به تدريج خم مي شود. (ده بار تكرار كنيد.) 6- روي شكم دراز بكشيد و زانوي آسيب ديده را خم كنيد. پا را بگيريد و به سمت نشيمنگاه بكشيد، هنگامي كه به آخرين حد خم شدن زانو رسيديد، اين وضعيت را تا ده شماره حفظ كنيد. به آرامي عضلات را شل كنيد؛‌ اين تمرين را پنج بار تكرار نماييد. 7- روي صندلي بنشينيد و زانوي آسيب ديده را تا حد امكان خم كنيد و پا را روي زمين قرار دهيد. در حالي كه پاشنه روي زمين نگه داشته شده است، انگشتان را شش مرتبه به داخل و خارج بچرخانيد تا زانو كمي بچرخد. سپس زانوي خود را كمي بيشتر خم نماييد. اين تمرين را سه بار تكرار كنيد. 8- روي پاي سالم بايستيد و زانوي آسيب ديده را روي صندلي قرار دهيد. (براي راحت بودن، بالشي زير زانو بگذاريد.) طوري بايستيد كه گويي روي صندلي، زانو زده ايد. به آرامي نشيمنگاه خود را به سمت پاشنه پا ببريد تا زانو خم شود. (ده بار تكرار كنيد.) 9- با دو دست خود ميله افقي يا تكيه گاهي را كه همتراز با شانه هاي شماست بگيريد،‌ با حركتي رو به پايين زانوها را به آرامي خم كنيد و تا حد ممكن چمباتمه بزنيد. سپس پاها را راست كنيد و اين حركت چمباتمه اي را پنج بار تكرار نماييد. (در صورت امكان اين تمرين را در مقابل آينه انجام دهيد تا متوجه شويد وزن شما تنها روي زانوي سالم منتقل نمي شود.) 10- زين دوچرخه ثابت را درست زير نقطه اي تنظيم كنيد كه در آن بتوانيد پدال را با زانوي آسيب ديده كاملاً بچرخانيد. بدون هيچ مقاومتي، پدال را با زانوي آسيب ديده خود تا آنجا كه مي توانيد بچرخانيد و سپس پدال را به پايين فشار دهيد تا به وضعيت شروع برگردد؛ در صورت لزوم با پاي سالم به حفظ گشتاور كمك كنيد. پدال را به صورت موزون به سمت جلو و عقب فشار دهيد تا وقتي بتوانيد پا را يك دور كامل بچرخانيد با هر دو پا به صورت عادي براي يك دقيقه پدال بزنيد، سپس زين را سه سانتيمتر پايين بياوريد و اين تمرين را تكرار كنيد.

كمكهاي اوليه و اقدامات موثر

اقدامات مؤثر در موقعيتهاي اضطراری

هميشه در كوهستان، آرام حركت كنيم و هيچ سنگي را به پايين نغلتانيم. از دويدن بپرهيزيم و خود را درگير مسيرهاي ناشناخته نسازيم. در موقع باران و رعد و برق پناه گرفته و بدانيم رعد و برق غالباً بر قله ها و تيغه هاي سنگي و مناطق مرتفع برخورد مي كند. در اين هنگام تمام وسايل فلزي مانند ساعت، كلنگ و كرامپون را از خود دور كرده و در پناه سنگي به فاصله 3 تا 5 متري روي زمين بنشينيم و عايقي مانند كوله پشتي يا طناب زير خود قرار دهيم. به محض مشاهده هواي نامساعد و قبل از بحراني شدن هوا از پوششهاي حفاظتي خود مانند لباس بادگير، كلاه، دستكش استفاده كرده وبا مشاهده اولين نشانه هاي بيماري مانند تنگي نفس و خستگي مفرط در ميان اعضاي گروه،‌ فرد بيمار را به پايين انتقال دهيد.

1- اقدامات كمكي اوليه درباره پيچ خوردگي مچ پا:

ممكن است پيچ خوردگي خفيف مچ پا به شدت دردناك باشد در حالي كه آسيب ديدگي شديدتري همچون شكستگي استخوان يا پارگي رباط در ابتداي علائم مشخصي نداشته باشد. 1-1 تشخيص 1- سابقه متروصا (ضربه) 2- درد و حساسيت موضعي 3- تورم 4- تغيير شكل موضعي 5- خون مردگي ( گاهي اوقات) 6- حركت مفصل در جهتي كه موجب كشيدگي رباط ميشود ، درد را تشديد مي كند.

2-1 اقدامات كمكي اوليه: 1- يخ:

روش حوله مرطوب احتمالاً راحت ترين روش براي مچ پاي آسيب ديده است، زيرا مي توان حولــه را كاملاً دور پا پيچاند.

2- پاي آسيب ديده را بالا بگيريد :

نبايد پا در حالت ايستاده يا نشسته آويزان باشد. بلكه بايد آن را روي چهار پايه اي قرار دهيد، زير پا، بالش يا محافظ نرمي بگذاريد تا ارتفاع آن از لگن بالاتر بيايد. اين كار به تخليه مايعات در فضاي بين بافتي كمك مي كند و از انباشتگي مايعات در بافت و متورم شدن دور تا دور مچ پا جلوگيري مي كند.

3- حمايت:

از نوك انگشتان تا زير زانو را باند پيچي كنيد، ساده ترين راه حمايت مؤثر از پا استفاده از باند جورابي است كه مي توان آن را مانند جوراب به پا كرد. اگر تورم زياد است از باند جورابي دولا استفاده كنيد. اگر مچ پا خيلي متورم شده باشد، مي توان براي حمايت از آن و كاهش تورم از وسايل تخته بندي قابل باد شدن استفاده كرد. از باندهاي غير ارتجاعي استفاده نكنيد مگر اينكه واقعآ بتوانيد آن را به طور صحيح به كار گيريد. به هر حال هر ضايعه سنجي را در اطراف مچ پا بايستي محكم ولي قابل ارتجاع باند پيچي كرد. تا مدتي پس از آسيب ديدگي تورم مچ پا بيشتر مي شود و در صورتي كه آن را حمايت نكنيد ممكن است دردناك و داغ شود و صدماتي بيشتر حاصل گردد. * توجه: براي حمايت از مفصل، هيچگاه براي صاف كردن مفصل در رفته اقدام نكنيد. * توجه: فراموش نكنيد كه در هر نوع باند پيچي هر 15 دقيقه يكبار جريان خون پا را بررسي كنيد. ناخن شست آسيب ديده را فشار دهيد و سپس آن را رها نماييد، دقت كنيد كه سرعت بازگشت رنگ قرمز به بستر ناخن چقدر است. اگر بستر ناخن سفيد بماند باند پيچي را فوراً‌ شل يا باز كنيد.

4- استراحت:

اگر مچ پا دردناكتر از آن است كه بتوانيد به راحتي روي آن راه برويد،‌ وزن خود را روي آن منتقل نكنيد، در مواردي كه مجبوريد به جايي برويد، لي لي كنيد يا از عصا استفاده كنيد. در طول مدتي كه پا در حالت استراحت است و پا بالاتر قرار دارد بايد سعي كنيد كه مچ پا را در حدي كه دردناك نباشد به صورت مستقيم به سمت بالا و پايين حركت دهيد،‌ سعي نكنيد مچ پا را بچرخانيد زيرا اين كار مفصل را دردناكتر مي كند. در دررفتگي باز احتمال عفونت هم وجود دارد،‌ كه بايد زخم ايجاد شده را پانسمان كرد.

2- اقدامات كمكي اوليه درباره پيچ خوردگي زانو:

اين عارضه در اسكي بازان شايعترين نوع صدمه اي ضربه به زانو است. اين اتفاق هنگامي روي مي دهد كه زانو خميده است،‌ همچنين اگر به هنگام راه رفتن يا دويده پا بلغزد و گير كند يا هنــگام چرخيدن ورزشكار، اين عارضه رخ مي دهد.

1-2 در رفـتگي مفصل زانو:

اين در رفتگي هرچند نادر است ولي اگر ديده شود بسيار خطرناك است. هر گونه تغيير شكل كه در اطراف زانو ديده شود بايستي يكسان تحت مراقبت قرار گيرد، صرفنظر از اينكه شكستگي استخوانها باشد يا در رفتگي مفصل.

2-2 اقدامات كمكي اولـيه: مراحل 1 تا 4 كه براي در رفتگي مچ پا انجام مي دهيم با اين تفاوت كه:

1- مفصل زانو را هميشه بايستي با يك وسيله سفت نظير يك قطعه چوب پيچيده شده در پارچــه اي پنبه اي محافظت نمود. 2- زانو را خم نكنيد،‌ با خم كردن زانوي متورم و دردناك، ممكن است تورم افزايش يابد. چمباته زدن روي زانو مي تواند باعث افزايش آسيب ديدگي شود. زانو را راست نگه داريد و به هنگام نشستن، پا را روي بالش يا چهار پايه اي قرار دهيد، زانو را تا حدي كه دردناك نباشد حركت دهيد. * نكته:‌ يك شكستگي استخوان يا در رفتگي مفصلي هميشه ممكن است عروق و اعصاب مجاور محل ضايعه را آسيب رسانيده باشد بنابراين در هريك از اينها بيمار را از نقطه نظرهاي زير معاينه كنيد: 1- بي حسي يا فلج در زير محل شكستگي يا در رفتگي 2- از بين رفتن نبض شرياني در زير محل شكستگي يا در رفتگي،‌ اگر عروق يك عضو به وسيله استخوانها نيشگون گرفته شده و يا قطع شده باشد، انتهاي آن عضو، سرد مي شود و اگر چنين حالتي موجود باشد، درمان عضو به وسيله يك پزشك، نهايت فوريت را دارد.

تغذيه در كوهستان

تغذيه در كوهستان

1- براي اجراي يك برنامه كوهنوردي يك روزه يا چند روزه بايد از چند روز قبل با يك رژيم غذايي مقوي به ذخيره انرژي در بدن پرداخت. 2- غذاي كوهستان بايد مقوي، مغذي،‌ زود هضم، سبك و پر كالري باشد. 3- براي تلاشهاي سنگين بايد به بدن خود مواد كالري زا مخصوص برسانيم. هر صد گرم گلوكز 400 كالري انرژي دارد، به سرعت انسان را گرم مي كند و زود هضم و جذب مي شود. هر صد گرم بادام و گردو از 300 تا 400 كالري انرژي دارند. 4- هنگام فعاليت كوهنوردي بدن ما به 5/2 تا 4 ليتر آب در شبانه روز نياز دارد. البته اين امر به حرارت محيط و فعاليت ما بستگي دارد. 5- به علت فعاليت، بدن ما مقداري آب، نمك، پتاسيم و فسفر را از دست مي دهد. پس لازم است هنگام مصرف آب و غذا كمي نمك به آنها اضافه كنيم تا از گرفتگي عضلات و بر هم خوردن تعادل بدن مصون باشيم. 6- آب برف كاملاً خالص و فاقد مواد معدني است. براي جلو گيري از اسهال و پايين آمدن فشار خون مي توان به آن قند، نمك يا عصاره ميوه اضافه كرد. 7- پس از يك فعاليت شديد، آب سرد به كليه ها و ريه ها و دستگاه گوارش صدمه مي زند. پس آب را بعد از كمي استراحت و خنك شدن بدن نوش جان كنيد. 8- هميشه مقداري مواد غذايي اضافه همراه داشته باشيد، زيرا ممكن است به علل مختلف به آن نيازمند شويد. 9- به تاريخ مصرف و باد كردگي قوطي مواد كنسرو شده توجه داشته باشيد. 10- قبل از شروع برنامه و در خلال آن هيچگاه با شكم پر اقدام به صعود نكنيد. احتياج بدن به اكسيژن براي هضم غذا در ارتفاع و به خصوص هنگام صعود ممكن است شما را با مشكل روبرو سازد. در صورت امكان، بعد از صرف غذا، حداقل يك ساعت استراحت كنيد. در غير اينصورت به مقدار كم به طور متناوب بخوريد و بياشاميد. 11- هرچه ارتفاع مسير شما بالاتر مي رود بايد از غذاهايي كه زود هضم مي شوند استفاده كنيد زيرا مواد غذايي دير هضم باعث تهوع مي شود. 12- هنگام شب با استفاده از سوپ، آب و املاح و مواد دفع شده بدن را جايگزين كنيد. 13- در استراحتهاي بين راه از بيسكويت، شكلات، ميوه هاي خشك و پرتقال استفاده كنيد. 14- مصرف سير در كوه، مقاومت بدن را در سرما و گرما افزايش مي دهد. از سير فقط در روزهاي اول برنامه استفاده كنيد، زيرا مصرف اين ماده در ارتفاعات باعث تند شدن نبض مي شود.

وسايل و پوشاك - حركت منسجم - تنفس

وسايل و پوشاك - حركت منسجم - تنفس

وسايل و پوشاك لازم براي يك برنامه كوهنوردي وسايل و پوشاك انفرادي:

1- كفش سبك راهپيمايي 2- كفش نيمه سنگين كوهپيمايي 3- جوراب كوهنوردي 4- شلوار كوهنوردي 5- پيراهن و پوليور كوهنوردي 6- پيراهن و شلوار گرمكن 7- انواع دستكش كوهنوردي 8- انواع عينك كوهنوردي 9- گتر كوهنوردي 10- شنل باران‌ آندراك 11- كاپشن و شلوار بادگير 12- كت پر يا ويسكوز 13- كوله پشتي 14- زير انداز 15- كيسه خواب پر يا ويسكوز 16- انواع كلاه كوهنوردي 17- يخ شكن 18- چراغ قوه با لامپ و باطري اضافه 19- قمقمه آب 20- جعبه كمكهاي اوليه 21- طناب انفرادي و كارابين 22- قطب نما و نقشه مسير 23- سوت 24- بشقاب ليوان چاقو در بازكن و كبريت 25- باتوم چوب دستي 26- كلنگ

وسايل گروهي:

1- چادر كوهنوردي 2- پوشش ضد آب 3- ارتفاع سنج 4- ظروف غذا و لوازم پخت و پز 5- چراغ خوراك پزي 6- كپسول روشنايي 7- كتري و قوري گروهي 8- دوربين كوهنوردي 9- نقشه، كروكي و مجوز برنامه

چيدن كوله پشتي

وزن كوله پشتي نبايد از وزن بدن كوهنورد بيشتر باشد زيرا به زانو و ستون مهره ها آسيب مي رساند. معمولاً اجسام سنگين تر را اول داخل كوله پشتي گذارده و وسايل سبك تر را روي آن قرار مي دهند كوله پشتي نبايد لق بزند و يا به اصطلاح شكم دهد. مواد غذائي يا آبدار بايد در كيسه پلاستيكي جداگانه بسته بندي شده و در كوله پشتي قرار گيرد. اجسام نوك تيز يا سنگين بايد طوري چيده شوند كه با پشت يا كتف تماس نداشته باشد.

حركت و اجراي يك برنامه

شما كوهنوردان بايد انرژي خود را به سه قسمت انرژي صعود، انرژي فرود و انرژي ذخيره، تقسيم كنيد و در هنگام حركت، گامي ثابت و يكنواخت را برگزينيد،‌ به طوري كه بتوانيد ساعتها آن را حفظ كنيد بدون آنكه توقفي داشته باشيد يا بدنتان عرق كند. در سر بالايي از تند رفتن خودداري كنيد، در شيبهاي تند در موقع بالا رفتن و حتي پايين آمدن با قدمهاي كوتاه و به صورت مارپيچ حركت كنيد. در حركت، بايد ضربان قلب و برداشتن پاها با هم هماهنگ باشد و بايد خودتان اين هماهنگي را به دست آوريد. نفر اولي كه در رأس گروه به عنوان ليدرل حركت مي كند بايد طول گامهاي خود را با طول گامهاي ضعيف ترين نفر در گروه هماهنگ نمايد.

تنفس در كوهستان

بايد عميق و آرام نفس بكشيد و عمل دم را از بيني انجام دهيد زيرا تنفس از راه دهان باعث تشنگي و خشكي گلو و در هنگام سردي هوا باعث سرماخوردگي و چرك كردن لوزه ها مي شود. توجه داشته باشيد كه تعداد ضربان قلب شما در دقيقه بيش از حد بالا نرود، مدت استراحتهاي موقت نبايد بيش از 10 الي 15 دقيقه به طول انجامد چرا كه بدن كوهنورد كم كم سرد مي شود و حالت خشكي پيدا مي كند. اين امر، حركت مجدد را با مشكلات روبه رو مي سازد.

آموزش کوهنوردي

1- كوهنوردي را از كجا آغاز كنيم؟
اگر ورزش كوهنوردي را تازه شروع كرده ايد در ابتداي كار ممكن است مسايل و مشكلاتي براي شما به وجود بيايد. با پيدا كردن يك همراه با تجربه يا دوستي كه از هر نظر با شما هماهنگي دارد، كار، تا حدي آسان مي شود. بايد بدانيد كه يك فرد كاركشته و شايسته مي تواند كمكهاي فراوان و راهنماي خوبي براي شما باشد. اگر تازه وارد هستيد، از اوايل خرداد تا اواخر مهر را براي كوهنوردي انتخاب كنيد،‌ چون در فصول ديگر خصوصاً زمستان، خطراتي از قبيل بهمن، سرمازدگي، سر خوردن، كولاك و طوفان و گم شدن در مه و غيره پيش مي آيد. بنابراين داشتن تجربيات نظري و عملي براي چنين فصلي ضرورت دارد. براي كوهنورد شدن لازم نيست در ابتداي كار به قله دماوند صعود كنيد بلكه قبلاً تحت آموزشهاي لازم تجربيات مربوط به راهپيمايي و كوهنوردي را كسب كنيد و به اين ترتيب پايه كوهنوردي خود را تقويت نماييد و در كنار آموزشهاي كوهنوردي دوره هاي سنگ نوردي و آموزش يخ و برف و استفاده از طناب و كلنگ و ابزار و ديگر علوم كوهنوردي از قبيل بهمن شناسي، تغذيه، امداد و نجات و 000 را از مربيان با تجربه بياموزيد. هرگز تنها به كوه نرويد. حتي يك كوهنورد با تجربه هم ممكن است به دليل پيچ خوردن مچ پايش نتواند حركت كند و اگر همراه نداشته باشد ممكن است جان خود را از دست بدهد، كوهنوردي ورزشي گروهي مي باشد و در هيچ رشته اي از اين ورزش تكروي جايي ندارد.   2- طرح يك برنامه كوهنوردي

اگر ورزش كوهنوردي را تازه شروع كرده ايد در ابتداي كار ممكن است مسايل و مشكلاتي براي شما به وجود بيايد. با پيدا كردن يك همراه با تجربه يا دوستي كه از هر نظر با شما هماهنگي دارد، كار، تا حدي آسان مي شود. بايد بدانيد كه يك فرد كاركشته و شايسته مي تواند كمكهاي فراوان و راهنماي خوبي براي شما باشد. اگر تازه وارد هستيد، از اوايل خرداد تا اواخر مهر را براي كوهنوردي انتخاب كنيد،‌ چون در فصول ديگر خصوصاً زمستان، خطراتي از قبيل بهمن، سرمازدگي، سر خوردن، كولاك و طوفان و گم شدن در مه و غيره پيش مي آيد. بنابراين داشتن تجربيات نظري و عملي براي چنين فصلي ضرورت دارد.
براي كوهنورد شدن لازم نيست در ابتداي كار به قله دماوند صعود كنيد بلكه قبلاً تحت آموزشهاي لازم تجربيات مربوط به راهپيمايي و كوهنوردي را كسب كنيد و به اين ترتيب پايه كوهنوردي خود را تقويت نماييد و در كنار آموزشهاي كوهنوردي دوره هاي سنگ نوردي و آموزش يخ و برف و استفاده از طناب و كلنگ و ابزار و ديگر علوم كوهنوردي از قبيل بهمن شناسي، تغذيه، امداد و نجات و 000 را از مربيان با تجربه بياموزيد.
هرگز تنها به كوه نرويد. حتي يك كوهنورد با تجربه هم ممكن است به دليل پيچ خوردن مچ پايش نتواند حركت كند و اگر همراه نداشته باشد ممكن است جان خود را از دست بدهد، كوهنوردي ورزشي گروهي مي باشد و در هيچ رشته اي از اين ورزش تكروي جايي ندارد. 

  3- اطلاعات مقدماتي شما درباره منطقه مورد نظر مي تواند شامل مسائل زير باشد 

نام و ارتفاع قله مورد نظر و موقعيتهاي جغرافيايي آن، كه در چه رشته كوهي واقع شده است و از جهات چهارگانه با چه رشته كوههاي ديگري ارتباط دارد، راههاي رسيدن به مبدأ صعود، محل و ساعت حركت وسيله نقليه عمومي و نام آباديهاي مسير تا مبدأ، فاصله بين آباديها به كيلومتر، چگونگي راههاي آسفالته خاكي (جيپ رو) و مالرو منتهي به قله، مسيرهاي زمستاني و تابستاني عوارض طبيعي يا مصنوعي موجود در مسير صعود براي راهنمايي مسير مانند چشمه، تك درخت، ديواره، برج سنگي، دكل برق، باران سنج و000 اطلاع از محل و ارتفاع جان پناه يا پناهگاههاي مسير،‌ محلهاي مناسب براي چادر زدن، اطلاع از چشمه هاي آب و در صورت فني بودن قسمتي از مسير، داشتن وسايل فني مورد نياز، اطلاع از منطقه و مسافت و زمان بين دهكده تا قله و جان پناه. قبل از حركت و برنامه رفتن به منطقه، دوستان كوهنورد و خانواده خود را در جريان صعودتان قرار دهيد و آدرس منطقه مورد نظر و مبدأ صعود را روي كاغذ بنويسيد تا در صورت لزوم، اطلاع كافي در اختيار نجات دهندگان شما باشد. 

در طبيعت چگونه تغذيه كنيم ؟

در طبیعت چه بخوریم ،چگونه بخوریم و چقدربیاشامیم؟

به محض خروج از چهار ديواري مأنوس خانه و ورود به حيطه طبيعت به هر دليلي چه راه پيمايي ،

كوهنوردي ،شكارو يا ماهيگيري مسأله خورد و خوراك پيش يش مي آيد.

هر چه فعاليت جسمي ما بيشتر باشد به ويژه در ارتفاعات بالا ، سوخت و ساز بدن و فعل و انفعالات

 شيميايي درون ما دگر گون خواهد شد .

و اگر اين دگرگوني جسمي با فشار هاي روحي هم توأم شود مثل = گم شدن ، ترس از عواقب صدمه

جسمي ، وحشت از مردن ناشي از مار گزيدگي ، ترس از افتادن در آب و غرق شدن ، ترس از ارتفاع و

افتادن ، وحشت تنهايي در شب يا ديدن ناگهاني حيواني حتي بي آزار در پيچ يك صخره مي تواند ناگواري

 هايي به بار آورد.

حفظ قدرت و استقامت و نگه داشتن تعادل جسمي و روحي در موقعيت پيش آمده در دراز مدت از

اساسي ترين مسايل رويارويي با طبيعت است.

                                             دقیقه بدون هوا

 مرگ به طور ساده بعد از 3           روزبدون آب             پيش مي آيد

                                           هفته بدون غذا

يك انسان مي تواند هفته ها بدون غذا سر كند . ولي فقط چند روزي بدون آب زنده مي ماند .

هر شخصي روزانه در حالت عادي ۵/۱ ليتر از طريق ادرار ـ ۵/۰ليتر از راه تعرق و ۵/۰ ليتر توسط دهان و بيني

 به شكل بخار ،آب از بدن خود خارج مي سازد .اين مقدار حين فعاليت بدني در گرما و سرما و ناراحتي هاي

روحي بالا مي رود و مي تواند به ۸ ليتر يا بيشر در روز برسد . اگر اين مقدار آب از دست رفته فوري به بدن

 نرسد چنين عواقبي به دنبال دارد .

درصد از دست دادن آب بدن نسبت به وزن	تأثيرات و مشكلات
۲/۵٪	تشنگي –ناراحتي-كم شدن اشتها –پيدا يش آثار خشكي بدن
۵٪	حال به هم خوردگي – ضربان تند نبض ـسرخ شدن پوست
۱۰٪ـ۶	سردرد- سرگيجه – خارش – اشكال در تكلم و تنفس- اشكال در راه رفتن
۱۵٪ـ۱۰	ورم زبان- مشكل بلعيدن-چروك پوست- بي‌‌حسي پوست- لرزش و تكانهاي غير ارادي اندامها – مشكل شنوايي و ديد
۲۰٪ـ۱۵	خطر مرگ
۲۵٪	مرگ حتي در مكانهاي سرد و خنك

نكته: كمبود آب را بعد از 2 درصد بايد سريعاً جبران كرد پس بايد حتي پيش از احساس تشنگي آب نوشيد

توجه داشته باشيد كه آب را براي رفع تشنگي نمي خوريم ، بلكه آب را براي جذب دوباره ذخيره‌هاي از

 دست رفته بدن بايد نوشيد .

                     

هنگام از دست دادن آب بدن گاهي بدون اينكه احساس تشنگي داشته باشيم حتي در ارتفاعات سرد و

پر برف ، خون غليظ مي‌شود و نمي تواند به آساني اكسيژن، گرما و غذا را به اعضا بدن برساند انگشتان

دست و پا يخ مي‌زنند و كمبود اكسيژن در مغز ايجاد خستگي كرده و خيلي زود كنترل همه چيز از دست

مي رود وكوهنورد، شكارچي يا ماهيگرحتي با داشتن كاملترين وسايل در برابر مرگ سر فرود مي آورند

كساني سالها فكر مي كردند با قدرت زياد بدني مي توان در برابر كم آبي مقاومت بيشتري داشت تجربه

عكس اين مطلب را نشان داده است .

بر اساس اصل ياد شده كه سه روز بدون آب و سه هفته بدون غذا مي شود زنده بود به اين نتيجه

مي رسيم كه زياد نبايد در فكر خوردن بود و مي دانيم هر چه غذاي ما در بيابان و كوه پرچربي و

سنگين تر باشد به آب بيشتري احتياج پيدا خواهيم كرد و معده پر ما را تنبل تر و عاجز تر مي سازد

 در واقع با اين مطلب شايد به چنين برداشتي برسيم كه

تغذيه در طبيعت يعني كم خوردن و زياد آشاميدن

اگر روزي روزگاري در كوه يا بيابان گم شديد و يا آذوقه ي خود را از دست داديد قبل از اينكه به فكر كباب

 كردن جگر دوست يا همراه خود بيفتيد بدانيد هفته ها مي توان بدون خوردن زنده ماند. در نظر داشته

باشيد فقط 3 روز اول احساس شديد گرسنگي مي كنيد آن هم در كوتاه مدت ، از آن به بعد اين احساس

 كم مي شود تا اينكه دوباره چيزي خورده شود اصل كلي ديگر اين است كه تا زماني كه مطمئن نيستيد

 كه آب كافي در اختيار داريد ، غذا نخوريد چون بيشتر تشنه مي شويد و مصرف آب بدن بالا مي رود.

مي گويند: نادر شاه افشار در جنگ ها براي حفظ نيروي خود و مقابله با گرسنگي نخود چي مي خورد.

سرخپوستان در جنگهاي خود با سفيد پوستان مهاجم كه روز ها طول مي كشيد فقط از مشتي ذرت

كه در دهان خيس مي كردند و كم كم مي جويدند از سرزمين و ناموس خود دفاع مي كردند .

عدس هنوز غذاي اصلي سربازان هندي و پاكستاني است

سال ها ست كه نخود ماده اصلي غذاي سربازان انگليسي براي يك تغذيه مفيد به شمار مي آيد

لوبيا در جنگهاي انفصال آمريكا براي ارتش جنوبي ها و شمالي ها جزو مهمترين تدركات بود

اگر مي خواهيم كوه ، شكار يا ماهيگري برويم يا روزهاي را دور از خانه و تمدن شهري بگذرانيم

(چگونه بخوريم؟) براي اينكه در بيابان و طبيعت يك تغذيه خوب و سالم داشته باشيم چند اصل كلي

را بايد در نظر داشت:

وضع منطقه : كوهستان يا دشت
موقعيت ارتفاع و فشار هوا : كنار دريا يا بالا تر از هزار متر سطح دريا

موقعيت فصلي : زمستان يا تابستان

زمان برنامه : مشكل يا آسان بودن آن

اطلاع كامل از وضع جسماني

آنچه بدن ما تا به حال به آن عادت كرده است اساس اوليه تغذيه ما را در برنامه هاي بيرون از خانه تشكيل

مي دهد.به يكباره نمي توان شيوه تغذيه خود را چه درست و چه غلط تغيير داد .از طرف ديگرآنچه عا دت ما

 شده سالهاي سال حتي از زمان طفوليت بدليل سنت و تجربه كسب گرديده و اين خود يك نوع تطبيق بدن

 با محيط خارج و متناسب با آب و هواي منطقه اي بوده است .پس چنانچه در همان زادگاه خود به كوه

،شكار يا ماهيگيري مي رويد عادات سنتي را حفظ كنيد منتهي سنت صحيح را بر اساس سنت

اجدادي آنان در سفره هاي يكي دو روزه خود چند قرص نان در كوله مي گذاشتند وراهی بیابان می شدند.

گاهي چند خرما يا چند دانه گردو ، قدري پنير ، توت يا كشمش هم، در گوشه دستمال سفره شان گره
مي زدند، به اين ترتيب روزها را بی دغدغه مي گذراندند.

عدس ، نخود ، لوبيا، گندم و ذرت اقلام ضروري و مواد اوليه غذاهاي ما را بايد تشكيل بدهند بعد از اينها در

 رديف دوم نخودچي – بادام – گردو- پسته و فندق و در رديف سوم ميوه‌هاي خشك شده مانند كشمش –

توت- خرما- برگه هلو و زردآلو – برگه سيب و انجير و غيره

من خودم بیشتر از خوراک لوبیا که مقداری عدس هم به آن اضافه شده استفاده میکنم که غذای ساده ،

مقوی ،مفید و ارزانی است

توجه داشته باشید برای تهیه و پخت این غذا سعی کنید از رب گوجه فرنگی استفاده نکنید چون در

 رب گوجه فرنگی از نمک و موادی استفاده شده که باعث تشنگی می شود.

                       

براي یک تغذيه خوب و سالم در طبیعت بايدنكات زير در نظر گرفت :

از بردن هرگونه غذاي كنسروي و كالباس و سوسيس خودداري كنيد
مواد شيميايي و نگهدارنده آنها كه براي خراب نشدن محتويات داخل قوطي و بسته ها اضافه مي شوند
براي بدن مضر هستند، تشنگي آورده و مصرف آب را بالا مي برند . همراه بردن گوشت تازه به ويژه
 چرخ شده كه زود فاسد مي شود بايد از صورت غذا حذف گردد .
ما مي توانيم هفته ها بدون مصرف گوشت و بروز هيچگونه عارضه اي در كوه و كمر زندگي كرده وتمام
 فعاليت و بازدهي عضلاني خود را حفظ كنيم . حتي صلاح در اين است در اين گونه برنامه‌ها كمتر گوشت
 و چربي حيواني مصرف شود . بگذاريد بدن لايه‌هاي اضافي چربي را بسوزاند و براي جذب مواد جديد
 آمادگي بهتري پيدا كند . بدن كالري و انرژي لازم را از، كربوهيدراتها در برنامه هاي شديد كوه و شكار
زودتر و ساده‌تر مي گيرد.
مصرف گوشت و چربي فشار بيشتري بر فعاليت قلب وارد مي‌آورد به ويژه زماني كه در ارتفاعات بالا قرار
داريم و اكسيژن كم و به اندازه كافي آب در اختيار نيست .

از منابع طبيعي زمين چگونه استفاده مي كنيم؟

منابع طبيعي را به صورت بي حد و حصر مورد استفاده قرار مي دهيم. از سوختهاي فسيلي گرفته تا آب و خاك ، مي توان اتلاف در استفاده از منابع بنيادين را مشاهده كرد. امكان استفاده از اين منابع به صورتهاي ديگر هم وجود دارد. اصلا بهره اقتصادي زياد و سريع و سهولت دسترسي ما را به سويي هدايت كرده كه با دست خود منابع زميني را بي رحمانه تلف كنيم. اگر طبيعت امروز با مهرباني به ما حيات و طراوت مي دهد، آيا امكان آن نيست كه ما نيز به ياري طبيعت بشتابيم، و حد اقل اگر به حفظ طبيعت اهميت نمي دهيم، آن را نابود نكنيم.
اتلاف منابع آب در سامانه هاي لوله كشي شهري با آمار رسمي حدود بيست درصد است – به دليلفرسودگي سامانه ها- و بر اساس آمار هاي غير رسمي بيش از اين مقدار است. كشور ما محدوديت منابع آب دارد. از سوي ديگر هر نوع فعاليت عمراني – از احداث جاده گرفته، تا شهرك سازي و ... – با تخريب و صدمه به منابع آب سطحي و زير زميني همراه است.
ساخت مسكن و گسترش محدوده روستاها و شهركها با توليد و سيع زباله و نخاله هاي ساختماني همراه است. اين نوع زباله ها تا مدتها در كنار ساخت و سازهاي جديد رها مي شوند و علاوه بر آلودگي محيط زيست موجب تخريب چشم انداز هاي شهري و روستايي مي شوند. البته اين نوع مسائل از ديدگاه ما معمولا اولويت كمي دارند ولي واقعيت آن است كه ما با اين نوع رفتار با طبيعت، به فرزندان و نسلهاي بعدي خود آموزش بدي مي دهيم. به آنها مي آموزيم كه طبيعت در دسترس ترين مكان براي زندگي است و هر نوع كاري كه مي توانيم – يا دوست داريم – مجاز هستيم با آن انجام دهيم.